Poll without page-refresh
Article on other languages:
Ытти пĕлтерĕшсене Çĕр (пĕлтерĕшĕсем) статьяра пăхăр .
Физика пахалăхĕсем
Экватор радиусĕ , çм
6378,14
Поляр радиусĕ, çм
6356,78
Вăтам радиусĕ, çм
6371,3
Экватор тăршшĕ, çм
40 075
Калăпăшĕ , çм³
1,0832×1012
Йывăрăшĕ , кг
5,9737×1024
Тачăлăхĕ , г/см³
5,515
лаптăкĕ , çм²
510 065 700
Ирĕклĕ ӳкен хăвăртлăхĕн ӳсĕмĕ , экватор çинче, м/ç²
9,766
Иккĕмĕш космослăх хăвăртлăхĕ , м/ç
11 180
Çаврăнун сидер тапхăрĕ , сех.
23,934
Орбитăн экватор патĕнчи тайлăмĕ , °
23,45
Çийĕнчи температура , К
мин.
вăтам
чи вĕри
185
287
331
Çийĕнчи атмосфера пусăмĕ , кПа
101,325
Орбита пахалăхĕсем
Хĕвелтен аяк вăтам хушă, çм
149 597 890
(1,0 а. в. )
Перигели , çм
147 100 000
Афели , çм
152 100 000
Сидер çулĕн тапхăрĕ, кунсем
365,256366
Вăтам орбита хăвăртлăхĕ , м/ç
29 785,9
Орбитăн эксцкентритечĕ
0,01671022
Эклиптика тӳремĕнчен орбита тайăмĕ , °
0,00005
Орбитăн çавракăшĕ , çм
924 375 700
спутникĕсем
1 (Уйăх )
спутник шутланать
Хĕвел
Атмосфера тытăмĕн шучĕ, %
Азот
77
Йӳçлĕк
21
Аргон
1
Углерод икĕйӳçĕлĕхĕ ,
шыв пăсĕ
йĕрĕсем
Çĕр — Хĕвелтен виççĕмĕш утăмри планета .
Çĕр историйĕ
Çĕр тата ытти Хĕвел системин планетисем 4,54 млрд çул каялла [1] пĕрлĕх Хĕвел тĕтрелĕхĕнчен , диск евĕр массы тусанпа газран, Хĕвел хыççăн пулса тăнă.
Çĕр тытăмĕ
Çаврăну тĕнĕлĕн тайлăмĕ
Çурçĕр çурчăмăрĕ
Çул
Кăнтăр çурчăмăрĕ
Хĕллехи хĕвел тăни
1902, 1986
Çуллахи хĕвел тăни
Çурхи танкунлăх
1923, 2007
Кĕрхи танкунлăх
Çуллахи хĕвел тăни
1944, 2028
Хĕллехи хĕвел тăни
Кĕрхи танкунлăх
1965, 2049
Çурхи танкунлăх
Хорми
Çĕр ушкăнĕн планетисен калăпăшĕсене танлаштарни (сулахайран сылтăмалла):
Меркурий ,
Венера , Çĕр,
Марс
Хими тытăмĕ
Ф. У. Кларкăн Çĕр витĕмĕнчи йӳçĕлĕхсен таблици
Çыхăнăвĕ
Хормули
Процентлă
шучĕ
Вутчул-çĕр
SiO2
59,71 %
Тăм-çĕр
Al2 O3
15,41 %
Кальци йӳçĕлĕхĕ
CaO
4,90 %
Магни йӳçĕлĕхĕ
MgO
4,36 %
Натри йӳçĕлĕхĕ
Na2 O
3,55 %
Тимĕр йӳçĕлĕхĕ (II)
FeO
3,52 %
Кали йӳçĕлĕхĕ
K2 O
2,80 %
Тимĕр йӳçĕлĕхĕ (III)
Fe2 O3
2,63 %
Шыв
H2 O
1,52 %
Титан икĕйӳçĕлĕкĕ
TiO2
0,60 %
Фосфор пентоксичĕ
P2 O5
0,22 %
Пурĕпе
99,22 %
Çĕрĕн йывăрăшĕ 5,98 яхăнШаблон:E кг тан. Вăл чылайрах тимĕртен (32,1 %), йӳçлĕкрен (30,1 %), кремнирен (15,1 %), магнирен (13,9 %), серăран (2,9 %), никкĕльрен (1,8 %), кальцирен (1,5 %) и алюминирен (1,4 %) тытăнса тăрать; ытти элеменчĕсем çине 1,2 % юлать.
Шалти тытăмĕ
Çĕр витĕмĕ
Çĕр мантийĕ
Манти — Çĕрĕн силикатлă çавра капламĕ. Вăл ытларах ту тăприллĕ перидотитсенчен — магни , тимĕр , кальци селикачĕсенчен тăрать. Мантийĕн ту тăприсем кăштах шăраннисем Çĕр витĕмĕн çӳлти сийне хăпарнă çем базальт е унăн евĕр шăранчăкĕсем пулса тухаççĕ. Манти Çĕр йывăрăшĕн 67 %, 83 % яхăн калăпăшĕн пайĕ пулать. Вăл Çĕр витĕмĕн аялти чиккинчен 5 — 70 километр пуçланса, тĕшĕн чиккине çити, 2900 км пырать.
Çĕрĕн тĕшши
Тĕшши тимĕр -никĕль хутăш шăранчăкĕсенчен, ытти сидерофиллă элементсенчен тăрать.
Тектоника платформисем
Çĕрĕн тектоникă платхормисен картти.
Уйăх
Çавăн пекех пăхăр